Grube kamienne mury, małe okna, wrażenie przysadzistej budowli - to główne cechy stylu romańskiego w architekturze. Najczęściej takie obiekty powstawały we Włoszech, Niemczech, czy Francji. Perły architektury romańskiej zachowały się również na Kujawach. Uczestnicy sympozjum, którzy do Inowrocławia przyjechali z Polski i Włoch próbowali na nowo odkryć i zrozumieć styl romański w regionie.

Rotunda Świętego Prokopa i Kościół Świętej Trójcy w Strzelnie. Kolegiata w Kruszwicy. Zabytki architektury romańskiej powstałe pod koniec XII wieku zachwycają i przyciągają wzrok. Z detali wyczytamy ciekawe historie i legendy. Uważa się, że kolegiata mogła powstać za czasów Bolesława Krzywoustego. Niewykluczone, że był on też jej fundatorem. - Legenda mówi, że rycerz, którzy wyjeżdżał na wojnę, zostawiał mieczem ślad na kościele. Miało to chronić przed niebezpieczeństwem, przed kalectwem. Miał szczęśliwie wrócić. Czy wracał? Nie powiem państwu - opowiada Dorota Liszewska, przewodnik turystyczny.

Nazywana przez mieszkańców „Ruina”, to kolejny przykład stylu romańskiego. Tym razem z Inowrocławia. Kościół został zniszczony w pożarze w 1834 roku. Przez długi czas był właśnie ruiną, odbudowano go dopiero w XX wieku. Największym skarbem bazyliki jest rzeźba Najświętsza Maryja Panna z Dzieciątkiem zwana Uśmiechniętą Madonną. Ale nie tylko ona zwraca uwagę. - Niesamowite było spotkanie z panami, którzy naszą bazylikę zwiedzali, się nią zachwycali, a rzeczą która najbardziej zwróciła ich uwagę, są ciosy kamienne, które przedstawiają głowę mężczyznę - zdradza ks. Dariusz Żochowski, proboszcz parafii p.w. Imienia Najświętszej Maryi Panny. - Strefa północna tego kościoła jest zachwycająca przez te maski, które przypominają pewne obawy, pewne strachy tych mieszkańców, tutaj na miejscu - wyznaje Marino Zancanella, architekt z Laboratorium Venezia.

Naukowcy i pasjonaci architektury spotkali się w Inowrocławiu. Celem konferencji naukowej jest uzyskanie nowych odpowiedzi na stare pytania i ponowne odkrycie stylu romańskiego. - Dysponujemy na Kujawach praktycznie czystymi formami architektury romańskiej, które w ich obszarze – Włoch - wskutek naleciałości innych stylów są rzadko spotykane - uświadamia Marek Grzona z Fundacji Orion, współorganizator konferencji.

Strzelno, Kruszwica, Inowrocław to tzw. kręgosłup romański na Kujawach. Opowiada on nie tylko o dziedzictwie regionu i kraju, ale również jest wdzięcznym tematem dla turystów.