„Współpraca świata nauki i biznesu drogą do innowacyjnej gospodarki” - tak w Toruniu mówił w poniedziałek wicepremier Jarosław Gowin. Minister nauki i szkolnictwa wyższego był gościem specjalnym XXIV Forum Welconomy, które rozpoczęło się w grodzie Kopernika. Jarosław Gowin spotkał się z naukowcami Uniwersytetu Mikołaja Kopernika. W ministerstwie trwają prace nad reformą szkolnictwa wyższego.

Wygląda jak zwykła gra komputerowa, ale to interaktywne narzędzie służące do rozwijania zdolności matematycznych u dzieci – „Kalkulio” wymyślili naukowcy z z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika. To jeden z wielu pomysłów, które wykiełkowały na toruńskiej uczelni. Młodzi badacze z Wydziału Chemii UMK chcą np. zastąpić - obecną w bateriach platynę - chityną. - Ten materiał będzie przyjazny dla środowiska naturalnego i koszt takiego materiału będzie dużo niższy niż powszechnie stosowane - tłumaczy Anna Ilnicka z Wydziału Chemii UMK.

Skomercjalizować badania naukowcy próbują poprzez tzw. spółki spin off z ograniczoną odpowiedzialnością, w których do 24 prof. udziałów ma uniwersytet. Na UMK działa ich 28 - to najlepszy wynik ze wszystkich polskich uczelni. - My jesteśmy uniwersytetem klasycznym i można by było wnioskować, że nie jesteśmy zainteresowani współpracą z gospodarką, tak jednak nie jest - zapewnia prof. Andrzej Tretyn, rektor UMK w Toruniu.

Uczelnia dotuje najbardziej kreatywnych naukowców specjalnymi stypendiami. Spółki mogą tez starać się o wsparcie z Regionalnego Programu Operacyjnego. Kujawsko-Pomorskie, jako jedyny region w kraju, przeznacza pieniądze unijne na rozwój przedsiębiorczości akademickiej. Naukowcy skarżą się jednak, że poza ich zasięgiem są granty ogólnokrajowe. Ministerstwo ogłasza konkursy, ale dla większych graczy. - To jest błąd, bo uważam, że właśnie z takich firm jak nasza wychodzą nowe technologie, które - jak to się mówi - zmieniają świat. One powstały jako małe, a nie były robione przez wielkie koncerny - twierdzi Paweł Matlakiewicz prezes Centrum Transferu Technologii UMK.

Wicepremier Jarosław Gowin zapewnia, że rząd myśli także o tym, jak wesprzeć start up’y i uczelniane spółki. Wraz z wejściem w życie tzw. ustawy o innowacyjności, firmy, które inwestują w badania, mogą liczyć na ulgi podatkowe i ten kierunek ma być rozwijany. Inny pomysł to utworzenie tzw. hubów - centrów badawczych przy spółkach Skarbu Państwa. - Młodzi „start upowcy”, młodzi naukowcy, mogą pracować nad nowatorskimi rozwiązaniami, a potem wdrażać je w tej wielkiej spółce należącej do Skarbu Państwa - przekonuje wicepremier Gowin. - Chcemy, żeby spółki spin off lepiej funkcjonowały; żeby miały lepsze warunki do działania i dlatego też to spotkanie - dodaje Iwona Michałek poseł klubu PiS, Polska Razem.

Uniwersytety w Polsce czekają wkrótce duże zmiany. Według założeń ministerstwa, ma powstać zupełnie nowy typ szkół wyższych. Uczelnie badawcze, w odróżnieniu od dydaktycznych, mają skupić się na działalności naukowej. Nie ma być to kształcenie masowe, a nastawione na współpracę z biznesem i wdrażanie odkryć. - Nie da się zbudować innowacyjnej gospodarki, jeżeli nie będzie ona oparta w zdecydowanie większym stopniu niż do tej pory na odkryciach polskich naukowców - uważa wicepremier Gowin.

Według planów, mianem uniwersytetu badawczego będzie mogło pochwalić się 10, 15 uczelni, w tym właśnie Uniwersytet Mikołaja Kopernika. Jarosław Gowin zadeklarował wsparcie wysokości 1,5 mln zł na remont instytutu fizyki dla toruńskiej uczelni. Pomoc w rozwoju bazy dydaktycznej, ale nie tylko, deklaruje też miasto. - Prowadzimy program „Mieszkanie dla absolwenta”. Pięć mieszkań rocznie trafia do absolwentów uczelni toruńskich - przypomina Michał Zaleski, prezydent Torunia.

Ostateczny kształt reformy szkolnictwa wyższego ma zostać zaprezentowany we wrześniu 2017 roku.